Son yıllarda uyanış, farkındalık ve bilinçlenme kavramları sadece bireysel gelişim alanında değil; sosyal hayatın ve iş dünyasının da merkezine yerleşmiş durumda. Kişisel gelişim eğitimleri, liderlik programları ve kurum içi koçluk süreçlerinde sıkça duyduğumuz ortak bir çağrı var:
“Artık uyanmalıyız.”
Ancak sahada gözlemlenen tablo daha karmaşık. Aslında uyanışın ve farkındalığın birleştirici olması gerekirken, birçok insanda bunun tam tersine; uzaklaşma, beğenmeme ve tahammülsüzlük hali oluşuyor. Uyanmak bir başlangıç olabilir, fakat son değildir. Eğer uyanışın ardından uyumlanma gelişmezse, uyanmak hiçbir işe yaramadığı gibi; insanları bütünleştirmek yerine daha da ayrıştıran bir sürece dönüşebilir.
Bu yazı; sosyal hayatta ve iş hayatında farkındalığı artan bireylerin neden zorlandığını, neden yalnızlaştığını ve insan kaynakları açısından bu durumun ne anlama geldiğini ele alıyor.
Uyanış Neden Herkesi Birleştirmiyor?
Uyanış; kişinin kendini, duygularını ve davranış kalıplarını fark etmesiyle başlar. Ancak bu farkındalık içselleştirilmediğinde, bir süre sonra görünmez bir üstünlük hissi doğabilir.
Bu noktada uyanış; derinleşmek yerine ayrıştırır, bağ kurmak yerine mesafe yaratır, olgunlaştırmak yerine yalnızlaştırır.
Uyanıştaki Gizli Kibir Nedir?
Gizli kibir; kişinin kendini açıkça üstün görmesi değil, sessiz bir ayrışma hali yaşamasıdır.
Uyumlanamama Hali
Uyanışın en büyük sınavı, uyumlanabilme becerisidir. Sosyal hayat ve iş hayatı; ilişki yönetimi, duygusal esneklik ve sistem içinde var olabilme becerisi gerektirir.
Uyumlanamadığını Nasıl Anlarsın?
İş Hayatında
•Ekip içinde olsan bile kendini yalnız hissedersin
•Toplantılarda “ben farklıyım” duygusu baskındır
•Sistemi, yöneticileri ya da kurum kültürünü sürekli içinden küçümsersin
•İş birliği yerine geri çekilmeyi tercih edersin
•Performans düşmese bile aidiyet hissi azalır
•“Beni kimse anlamıyor” cümlesi iç sesin olur
Aile İçinde
•Aynı cümleleri duymaktan tahammülün hızla düşer
•Kendini açıklamak istemez, mesafe koyarsın
•“Onlar zaten anlamaz” diye düşünürsün
•Sevgi yerine görev duygusuyla iletişim kurarsın
•Fiziksel olarak orada olsan bile duygusal olarak kopuksundur
Arkadaşlık İlişkilerinde
•Sohbetler sana boş ve anlamsız gelmeye başlar
•Eskiden güldüğün şeylere artık gülmezsin
•Yeni insanlarla bağ kurmakta zorlanırsın
•Arkadaşlarını “farkındalığı düşük” diye etiketlersin
•Yalnız kalmayı seçtiğini söylersin ama yalnızlık ağır gelir
İlişkilerde / Ortaklıklarda
•Karşındakini sürekli geliştirmek ya da düzeltmek istersin
•Eşitlik hissi yerine üstten bakan bir mesafe oluşur
•Sabır azalır, beklenti artar
•Duygusal yakınlık yerine zihinsel mesafe koyarsın
•“Ben bu seviyenin üstündeyim” duygusu içten içe büyür
Uyanış bir başlangıçtır. Uyumlanma ile bütünleşmediğinde ise ayrıştırıcı bir güce dönüşebilir.
Uyanışı Uyumlamak İçin Hatırlamamız Gereken 7 Madde
- Uyanışı Kimlik Değil, Süreç Olarak Gör
Uyanış “ben oldum” hali değildir.
“Ben biliyorum” noktasına geldiğin anda uyum biter.
Soru: “Bu farkındalık beni daha yumuşak mı yaptı, daha sert mi?” - Haklı Olmaktan Çok Temasta Kalmayı Seç
Uyumlanamayan insan haklı kalmaya odaklanır.Uyumlanan insan bağı koruyarak doğruyu anlatır.
Her ilişkide şu soruyu sor:
“Şu an haklı mı olmak istiyorum, bağı korumak mı?” - Yargıyı Erken Fark Et
Uyanıştaki gizli kibir, çoğu zaman iç yargıyla başlar.
•“Bu çok ilkel”
•“Burası bana göre değil”
•“İnsanlar çok yüzeysel”
Bu cümleleri yakaladığında şunu yap:
Soru: “Bu yargı beni ayırıyor mu, birleştiriyor mu?” - Sistemi Dönüştürmeye Çalış, Terk Etmeye Değil
Uyumlanmak; sistemi onaylamak değildir.Ama sistemi küçümseyerek dönüştürmek de mümkün değildir.
Soru: “Bu sistemde ben neyi daha insani hale getirebilirim?” - Bilinci Performansa Değil, İlişkiye Taşı
Gerçek farkındalık; ne bildiğinle değil,insanlara nasıl davrandığınla görünür.
•Dinleme biçimin
•Tepki hızın
•Sabır kapasiten bunlar bilinç seviyeni ele verir. - Yalnızlığı Kaçış Değil, Kaynak Yap
Uyumlanmış insan yalnız kalabilir ama hayattan çekilmez.
Yalnızlığı beslenmek için kullanır, saklanmak için değil.
Soru: “Yalnızlığım beni güçlendiriyor mu, benden çalıyor mu?” - Kendini Merkez Al, Üst Noktaya Koyma
Merkezde olmak = dengede olmak
Üstte olmak = kopmak
Uyumlanmak; yukarıdan bakmak değil, yerinde durabilmektir.
Bu farkındalıkla: Uyanışın başkalarını kapsıyor mu, yoksa seni onlardan ayırıyor mu? Uyanış seni hayattan ayırıyorsa,orada bilgelik yoktur.
